De renteontwikkeling in 2016

De rente voor een hypotheek, een krediet en het spaargeld zijn historisch laag. Hoe ontwikkelt de rente in 2016? Kunnen we een stijging verwachten?

Waarom is de rente laag?

De lage rentestand van dit moment wordt voor een groot deel veroorzaakt door de crisismaatregelen van de Europese Centrale Bank (ECB). Deze worden genomen in een poging de inflatie (algehele prijsstijging) te verhogen. Een lage inflatie is een teken van economische crisis. Bedrijven en consumenten houden de hand op de knip.

De centrale bank maakt lenen goedkoop en sparen onaantrekkelijk. Op deze manier wil de ECB de bestedingen (en de prijzen) aanjagen. De centrale bank heeft de beleidsrentes verlaagd en pompt geld in de economie door onaantrekkelijke leningen op te kopen.

Welke invloed heeft dit op de renteontwikkeling?

  • Door de lage marktrentes kunnen banken goedkoop aan geld komen om weer uit te lenen. De lage tarieven over de geld- en kapitaalmarkt worden doorberekend in de hypotheekrente en rente voor een consumptief krediet.
  • Geld parkeren bij de centrale bank is juist duur. De depositorente is negatief, wat betekent dat banken betalen voor spaargeld. Alle banken hebben hierdoor hun spaarrente verlaagd.

Hoe ontwikkelt de rente in 2016?

De ECB slaagt maar deels in haar opzet. Het inflatiecijfer stijgt, maar haalt nog niet de doelstelling van bijna 2%. Eind 2015 heeft de centrale bank daarop de crisismaatregelen geïntensiveerd en verlengd tot 2017. We verwachten dat de tarieven zich als volgt ontwikkelen:

Ontwikkeling hypotheekrente

De maatregelen van de ECB zullen ook in 2016 een drukkend effect hebben op de hypotheekrente. Dit wordt verstrekt door de toegenomen concurrentie op de hypotheekmarkt. Zeker de eerste maanden van dit jaar zal de hypotheekrente op het huidige lage niveau blijven.

Ook de internationale handel heeft invloed op de marktrente. Met het herstel van de wereldwijde economie kunnen de marktrentes gaan stijgen, waarna de banken ook hun hypotheekrente zullen verhogen. Het eerste bij de lange rentevastperiodes, bijvoorbeeld de hypotheekrente 10 jaar vast.

Ontwikkeling rente consumptief krediet

Op de rente voor een consumptief krediet zijn dezelfde factoren van invloed als de hypotheekrente. We verwachten dan ook dat de leenrente laag blijft.

Ontwikkeling spaarrente

Eind december heeft de ECB de depositorente opnieuw verlaagd, van -0,2 naar -0,3%. Spaargeld is hierdoor duurder geworden voor de bank. De meeste banken hebben inmiddels de spaarrente verder verlaagd. In 2016 zal de centrale bank eerder verlagen dan verhogen. We verwachten dan ook dat de spaarrente laag blijft en mogelijk verder daalt.

Update: tijdens de ECB-vergadering van 21 januari 2016 heeft President Draghi aangegeven verdere maatregelen niet uit te sluiten. Deze worden mogelijk tijdens de volgende vergadering van de centrale bank in maart bekend gemaakt. Met name de lage olieprijs en de afkoeling van de wereldeconomie baart de ECB zorgen.